ABD İran operasyonlarında yeni nesil silahlarını test ediyor

Amerika Birleşik Devletleri İran operasyonlarının beşinci haftasında yeni nesil füze ve insansız hava araçlarını ilk kez muharebe sahasında test etti. Bölgedeki askeri varlığını 50.000 askerin üzerine çıkaran Washington yönetimi, Precision Strike Missile ve LUCAS gibi modern sistemlerle saldırı kapasitesini artırırken kara harekatı sinyalleri veriyor.

Amerika Birleşik Devletleri, İran'a yönelik ilk saldırılarını başlatmasından bu yana geçen dört haftayı aşkın sürede yeni insansız hava araçlarını ve füzelerini ilk kez çatışma ortamında denedi. 28 Şubat'ta başlayan ABD-İsrail bombardımanından bu yana, en az bir yeni balistik füze ile İran tasarımlarından örnek alınan bir saldırı dronu Amerikan kuvvetleri tarafından savaş sahasına sürüldü. Uzmanlar, Amerikan birliklerinin sürekli devam eden İran saldırılarına karşı yeni geliştirilmiş iki anti-dron sistemini de kullanmış olabileceğini değerlendiriyor.

ABD ve İsrail operasyonları beşinci haftasına girerken, Çarşamba gününün ilk saatlerinde başkent Tahran'a yönelik saldırılar devam etti. İran medyası, ülkenin orta ve güneybatı kesimlerindeki çelik tesislerinin hedef alındığını bildirdi. İsrail acil servisleri, Çarşamba gününe kadar süren İran füze bombardımanlarında en az 14 kişinin yaralandığını açıklarken; İran tarafı Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar ve Bahreyn'e yönelik taze saldırılar başlattı.

Başkan Donald Trump, Tahran'a yönelik operasyonların "iki hafta, belki üç hafta" içinde tamamlanabileceğini belirtti. Trump, Salı günü gazetecilere yaptığı açıklamada üst düzey yetkililerin bir anlaşma imzalamaması durumunda ezici saldırılar düzenleme tehdidini yinelemesine rağmen, savaşı sona erdirmek için İran ile yapılacak bir anlaşmanın "ilgisiz" olduğunu söyledi. Trump, ABD'nin İran ile müzakereler yürüttüğünü iddia ederken Tahran bu iddiayı yalanladı. İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, Al Jazeera kanalına verdiği demeçte Trump'ın özel temsilcisi Steve Witkoff ile temas halinde olduğunu ifade etti.

Yüksek hassasiyetli füzeler ve mühimmat sevkiyatı

Bölgede halihazırda konuşlu bulunan yaklaşık 50.000 askere ek olarak, binlerce seçkin ABD askeri ve deniz piyadesi bu hafta Orta Doğu'ya ulaştı. Gözlemciler bu durumu, ABD'nin İran topraklarına kara operasyonu başlatarak savaşı dramatik bir şekilde tırmandırabileceğinin işareti olarak görüyor. Savaşın başlamasından sadece birkaç gün sonra Orta Doğu'daki ABD kuvvetlerinin komutanı Amiral Brad Cooper, Hassas Vuruş Füzesi'nin (PrSM) çatışmada kullanılmasını "tarihi bir ilk" olarak nitelendirdi.

Karadan fırlatılan balistik füze, Mart ayı başlarında ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) tarafından paylaşılan bir videoda da yer aldı. PrSM, 300 kilometre (186 mil) uzaklıktaki hava limanları gibi değerli hedefleri vurmak üzere tasarlanan ve onlarca yıllık olan Ordu Taktik Füze Sistemi'nin (ATACMS) yerini alıyor. Bu eski füze gruplarının bir kısmı Rus varlıklarına karşı kullanılmak üzere Ukrayna'ya gönderilmişti. Diğer balistik füze türleri gibi, bu silahın fırlatıldıktan sonraki yörüngesi hava savunma sistemlerinin müdahalesini zorlaştırıyor.

PrSM üreticisi savunma devi Lockheed Martin, füzenin 300 milden fazla mesafedeki hedefleri vurabildiğini ve bunun ATACMS füzelerinin menzilinden önemli ölçüde fazla olduğunu belirtiyor. Geliştirme aşamasındaki farklı varyantlar arasında 600 milin üzerine çıkabilen bir versiyon da bulunuyor. ABD ordusu, füzenin hedefe çarptığında mı yoksa hemen öncesinde mi infilak edeceğini belirleyebiliyor. Harp başlığı hedefe çarpmadan hemen önce patlarsa, parçalar daha geniş bir alana yayılarak daha fazla hasara yol açıyor.

New York Times'ın haberine göre, İran'ın güneyinde Basra Körfezi'nin hemen gerisindeki Lamerd şehrine düzenlenen iki saldırıya ait görüntüler PrSM'nin fiziksel özellikleriyle örtüşüyor. Yerel medya, Lamerd'de 20'den fazla kişinin öldüğünü duyurdu. Saldırı, aynı gün Minab şehrindeki bir okulda en az 168 kişinin öldüğü ve ön incelemelerde ABD Tomahawk seyir füzelerinin sorumlu tutulduğu olayla aynı zamana denk geldi. CENTCOM sözcüsü ABD Deniz Albayı Tim Hawkins, PrSM'nin Lamerd'i vurduğuna dair raporların "yanlış" olduğunu ve 28 Şubat'ta şehrin 30 mil yakınında herhangi bir saldırı düzenlemediklerini savundu. Hawkins, internette dolaşan görüntülerin bir PrSM'yi değil, muhtemelen bir İran seyir füzesini gösterdiğini ileri sürdü.

Düşük maliyetli insansız hava sistemlerinin kullanımı

Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi kıdemli danışmanı emekli Albay Mark Cancian, üretimi sadece birkaç yıldır süren PrSM stoklarının nispeten küçük olduğunu belirtti. İlk kez gerçek savaş koşullarında test edilen bir diğer sistem ise, LUCAS kısaltmasıyla bilinen Düşük Maliyetli Mürettebatsız Muharebe Saldırı Sistemi oldu. Arizona merkezli SpektreWorks tarafından üretilen LUCAS, enerji şebekeleri veya ağır tahkimatı olmayan binalar gibi hedeflere çarptığında infilak eden 40 libreye kadar patlayıcı taşıyan ucuz bir dron olarak tanımlanıyor.

Söz konusu sistem, Tahran'ın Şubat sonundan bu yana Körfez'deki Amerikan müttefiklerine karşı kullandığı İran'ın Shahed dronları model alınarak tasarlandı. Rus kuvvetleri de yıllardır Ukrayna şehirlerine yönelik Shahed saldırıları düzenliyor. ABD ordusu, Aralık ayı başında Scorpion Strike adı verilen ve ucuz insansız sistemlerin en iyi nasıl kullanılacağını araştıran yeni bir görev gücü kapsamında LUCAS'a adanmış bir filo kurduğunu duyurmuştu. ABD Donanması, yaklaşık iki hafta sonra bir gemiden ilk kez bir LUCAS tek yönlü saldırı dronunu başarıyla fırlattığını açıkladı.

Pentagon'un savunma araştırma ve mühendislikten sorumlu üst düzey yetkilisi Emil Michael, LUCAS'ın Orta Doğu'daki performansı hakkında "şimdiye kadar çok iyi" çalıştığını söyledi. Michael, Mart ayı ortasında yaptığı açıklamada "Cephanelikte yararlı bir araç olduğu kanıtlandı" ifadesini kullandı. Ancak Londra merkezli Royal United Services Institute (RUSI) düşünce kuruluşundan Robert Tollast, LUCAS'ın şu anda ne kadar yaygın kullanıldığını kestirmenin zor olduğunu belirtti.

İran tehdidine karşı savunma sistemleri

ABD kuvvetlerinin savaş sırasında ilk kez iki anti-dron sistemini muharebede kullanmış olabileceği belirtiliyor. Raytheon tarafından geliştirilen Coyote ve Anduril tarafından üretilen benzer bir sistem olan Roadrunner, düşman dronlarını durdurmanın ucuz yolları olarak tanıtılıyor. ABD Donanması geçen yıl, bölgeye sevk edilen iki uçak gemisinden biri olan USS Gerald R. Ford ile birlikte hareket eden birkaç savaş gemisinin Coyote ve Roadrunner sistemleriyle donatılacağını açıklamıştı.

Hava ve Uzay Kuvvetleri Dergisi'nin 2023 başındaki haberine göre, Coyote sistemi Suriye'nin güneydoğusundaki bir ABD üssüne saldıran iki dronu düşürdü. Bazı uzmanlar 2022'den bu yana Suriye ve Irak'ta Coyote'nin faaliyette olduğunu gösteren görüntülere dikkat çekiyor. CENTCOM da Coyote sisteminin Orta Doğu'daki birlikleri tarafından kullanıldığını kabul etti. Anduril şirketi, İran savaşında çoğunlukla İran tehditlerine karşı savunma amacıyla "yoğun" bir katılımcı olduklarını bildirdi. Şirketin üst düzey yetkilisi Matthew Steckman, İran'ın Shahed dronlarına karşı hangi sistemlerin konuşlandırıldığını açıklamayı reddetti.

İLGİLİ HABER Pentagon, İran harekatının detaylarını açıkladı: Amerika kazanıyor ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran'a yönelik başlatılan kapsamlı askeri harekatın ardından Pentagon'da gerçekleştirdiği ikinci basın toplantısında "Amerika kazanıyor" açıklamasını yaptı.