Tuna Nehri'ndeki kuraklık Avrupa'yı enerji kriziyle yüz yüze getirirken nehir sularının rekor seviyeye gerilemesi nükleer ve hidroelektrik santrallerinde üretimi durma noktasına taşıdı. Macaristan, Romanya ve Sırbistan'da enerji arzı alarm verirken sanayi devleri üretimi askıya almak ve tüketimi kısıtlamak zorunda kaldı.
Avrupa'nın can damarlarından biri olan Tuna Nehri'nde su seviyesi, aşırı sıcaklar ve süregelen kuraklık nedeniyle tarihi düşük seviyelere geriledi. Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de nehir derinliği hafta başında 10 santimetreye kadar düşerek, 2018 yılında kaydedilen 33 santimetrelik rekoru geride bıraktı. Meteorolojik tahminler, bölgede hava sıcaklıklarının 38 dereceye kadar çıkacağını ve önümüzdeki haftalarda nehir seviyesini yükseltecek bir yağışın beklenmediğini gösteriyor.
Nükleer santrallerde üretim kapasitesi düştü
Kritik seviyenin altına inen su miktarı, reaktör soğutma işlemleri için Tuna'ya bağımlı olan nükleer tesisleri doğrudan etkiledi. Macaristan'ın elektrik ihtiyacının yarısını tek başına sağlayan Paks Nükleer Santrali'nde üretim, normal kapasitesi olan 2 bin megavattan 240 megavat seviyesine geriledi. Macar hükümeti, yaşanan bu darboğaz sebebiyle büyük sanayi kuruluşlarına enerji tüketimini azaltma talimatı verirken, vatandaşlardan da gönüllü tasarruf yapmalarını talep etti. Ülkede demiryolu ulaşımında da kısıtlamaya gidilerek elektrikli trenlerin sefer saatleri yeniden düzenlendi.
Benzer bir tablo Romanya'da da etkisini hissettiriyor. Ülkenin elektrik ihtiyacının yüzde 20'sini karşılayan Cernavoda Nükleer Santrali'nde, düşük su seviyeleri nedeniyle bir reaktör devre dışı bırakıldı. Yetkililer, kuraklığın sürmesi halinde ikinci reaktörün de durmasından endişe duyuyor. Hükümetin enerji krizini yönetme çabaları kapsamında otomobil üreticileri Dacia ve Ford, 19 Ağustos'a kadar fabrikalarında üretime ara verme kararı aldı.
Bölgesel enerji üretim verileri
| Ülke ve Santral | Normal Kapasite / Pay | Güncel Durum |
|---|---|---|
| Macaristan (Paks Nükleer) | 2 bin megavat | 240 megavat üretim |
| Romanya (Cernavoda Nükleer) | Ülke ihtiyacının %20'si | Bir reaktör kapalı |
| Sırbistan (Hidroelektrik) | Tam kapasite | %20 kapasiteyle çalışma |
Balkanlarda hidroelektrik üretimi tehlikede
Sırbistan hattında da Tuna Nehri'ndeki çekilme enerji güvenliğini sarsmaya devam ediyor. Ülkenin en önemli enerji kaynağı olan ana hidroelektrik santralinin, su yetersizliği nedeniyle şu an tam kapasitesinin yalnızca yüzde 20'si ile faaliyet gösterebildiği açıklandı. Nehir üzerindeki taşımacılığı ve ekosistemi de tehdit eden bu durum, Avrupa genelinde elektrik fiyatları ve arz güvenliği üzerindeki baskıyı artırıyor.
