Çin ve ABD arasındaki uçak gemisi yarışı kızışıyor

Okuma Süresi: 3 Dakika
Çin ve ABD arasındaki uçak gemisi yarışı kızışıyor
Doviz.com
25 Nisan 2026 23:11

Çin donanması tarafından yayınlanan yeni bir video dördüncü uçak gemisinin nükleer enerjiyle çalışabileceğine dair tartışmaları alevlendirirken, görüntülerdeki detaylar ülkenin açık denizlerdeki askeri emellerini gözler önüne seriyor. Halk Kurtuluş Ordusu Donanması'nın kuruluşunun 77. yıldönümü sebebiyle hazırlanan görüntülerde, mevcut üç uçak gemisinin ardından gelen yeni gemi isminin dilbilimsel çağrışımları stratejik bir değişimin sinyali olarak değerlendiriliyor.

Çin donanması, "Derinliklere Doğru" isimli video filmi aracılığıyla denizlerdeki savunma odaklı stratejisinden açık deniz operasyonlarına geçişini sergiledi. Batı Pasifik'te kıyıdan uzak noktalarda gerçekleştirilen gerçek zamanlı tatbikat görüntülerini içeren video, Çin'in derin deniz operasyon kabiliyetine sahip "mavi su" donanmasını ön plana çıkarıyor. Görsel materyallerde, operasyonda olan Liao Ning, Shan Dong ve Fu Jian adlı üç uçak gemisinin isimlerini taşıyan deniz subaylarının nesiller boyu aktardığı bir pusula dikkat çekiyor.

Dördüncü bir karakterin "He Jian" olarak isimlendirilmesi, geminin nükleer enerjili olabileceği yönündeki tahminleri güçlendiriyor. Hong Kong merkezli South China Morning Post'un aktardığına göre, Çince'de "He" kelimesi "nükleer" sözcüğüne benzer bir sesletime sahipken "Jian" kelimesi "gemi" anlamına geliyor. Çin makamları yeni bir uçak gemisi inşa edildiğini henüz resmi olarak doğrulamış veya yalanlamış değil. Son birkaç yıl içinde çekilen uydu görüntüleri, ülkenin kuzeydoğusundaki Dalian şehrinde bulunan bir tersanede devasa bir geminin inşa aşamasında olduğunu ortaya koyuyor.

Uçak gemisi teknolojisindeki stratejik benzerlikler

Uydu görüntülerinden elde edilen veriler, inşa halindeki geminin Amerika'nın nükleer enerjili Gerald R. Ford sınıfı uçak gemileriyle benzer boyutlarda olduğunu gösteriyor. Şubat ayında çekilen fotoğraflarda nükleer reaktör muhafaza kaplarına benzeyen yapıların görülmesi, itki sistemi hakkındaki iddiaları destekliyor. Çin, geçtiğimiz Kasım ayında Devlet Başkanı Şi Cinping'in katıldığı bir törenle, elektromanyetik fırlatma sistemine sahip en modern savaş gemisi olan üçüncü uçak gemisi Fujian'ı hizmete aldı. Fujian'da kullanılan "elektromanyetik uçak fırlatma sistemi (EMALS)", dünyada sadece Amerikan uçak gemisi USS Gerald R. Ford tarafından kullanılıyor.

Sovyet döneminden kalma bir geminin yenilenmesiyle oluşturulan Çin'in ilk uçak gemisi Liaoning 2012 yılında, yerli üretim olan Shandong ise 2019 yılında envantere girdi. Mevcut üç uçak gemisi de konvansiyonel yakıtla çalışırken, 80,000 ton deplasmana sahip Fujian bunlar arasındaki en büyük gemi olma özelliğini taşıyor. Askeri yetkililer, J-15T, J-35 ve KongJing-600 tipi uçakların Fujian'ın düz güvertesinde fırlatma destekli kalkış ve durdurma destekli iniş eğitimlerini başarıyla tamamladığını bildirdi. Analistler, ABD ile artan gerilimler ışığında Çin'in küresel deniz rotalarında faaliyet göstermek üzere daha fazla uçak gemisi inşa edebileceğini öngörüyor.

Küresel deniz gücü dengeleri ve bölgesel etkiler

Fujian'ın operasyonel hale gelmesiyle birlikte Çin, uçak gemisi konuşlandırmasını Hindistan'ın etki alanı olan Hint Okyanusu ve Umman Denizi'ne kadar genişletebilir. Çin'in bu bölgelerde Cibuti'de askeri üssü, Pakistan'da Gwadar limanı ve Sri Lanka'da borç takası yoluyla edindiği Hambantota ticari limanı gibi aktif noktaları bulunuyor. Güncel raporlar, Çin donanmasının 234 savaş gemisi ile 219 gemiye sahip ABD Donanması'ndan daha büyük bir filoya sahip olduğunu gösteriyor.

Ülke Toplam Savaş Gemisi Sayısı Uçak Gemisi Sayısı Uçak Gemisi İtki Tipi
Çin 234 3 (Operasyonel) Konvansiyonel
ABD 219 11 Nükleer Enerjili
Hindistan - 2 Konvansiyonel

ABD Donanması, tamamı nükleer enerjiyle çalışan 11 uçak gemisiyle bu alandaki hakimiyetini sürdürüyor. INS Vikrant ve INS Vikramaditya isimli iki uçak gemisini işleten Hindistan Donanması, Hint Okyanusu'ndaki ağırlığını korumak adına yeni gemileri hizmete alarak aradaki farkı kapatmaya çalışıyor. Çin'in dördüncü gemisinin nükleer enerjiye geçiş yapması, bölgedeki askeri dengelerin yeniden şekillenmesine neden olabilir.

REKLAMI KAPAT X