Resmi Gazete'de yayımlanan iki Cumhurbaşkanı Kararı ile tarım ve gıda ürünlerinin ithalat rejiminde değişikliklere gidildi. Kuru soğanda gümrük vergisi geçici olarak yüzde 5'e indirilirken, ceviz ve makarna ithalatındaki ek mali yükümlülükler artırıldı.
Tarım ve gıda piyasalarında arz, fiyat ve yerli üretimi etkilemesi beklenen ithalat vergilerinde yeni düzenlemeler yapıldı.
Resmi Gazete’de yayımlanan 11506 ve 11508 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları ile kuru soğan, ceviz, kurutulmuş tatlı biber, makarna, glikoz ve oligofruktoz gibi çok sayıda ürünün ithalat rejiminde değişikliğe gidildi.
Bazı ürünlerde iç piyasadaki artan fiyatları kontrol altına almak için vergi indirimi yapılırken, bazı ürünlerde yerli üreticiyi korumak için ithalat maliyetleri yükseltildi.
Kuru soğanda vergi yüzde 5’e indirildi
Kararla birlikte kuru soğan ithalatında gümrük vergisi geçici olarak düşürüldü.
0703.10.19.00.11 gümrük tarife istatistik pozisyonunda yer alan kuru soğanın ithalatında gümrük vergisi, 31 Ağustos 2026 tarihine kadar yüzde 5 olarak uygulanacak. Söz konusu oran yüzde 49,5 seviyesindeydi.
Bosna-Hersek, Singapur ve Kosova ise düzenlemenin dışında tutuldu. Bu ülkelerden yapılacak ithalatta mevcut tercihli tarife hükümleri geçerli olacak.
İthalatın miktarına ve iç piyasaya giriş zamanına bağlı olarak kararın, toptan ve perakende soğan fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı yaratması bekleniyor.
Ceviz ithalatının maliyeti yükselecek
Ceviz ithalatında uygulanan ek mali yükümlülükler de yeniden belirlendi. Resmi Gazete’de yayınlanan kararla, kabuklu ceviz ithalatındaki ek mali yükümlülük tonda 451 dolardan 738 dolara, iç cevizde ise 1099 dolardan 1772 dolara çıkarıldı.
Kabuklu cevizde Bosna-Hersek, Kosova ve Birleşik Arap Emirlikleri; kabuksuz cevizde ise Bosna-Hersek ve Birleşik Arap Emirlikleri uygulamanın dışında bırakıldı.
Kurutulmuş tatlı biberde yüzde 41’e varan vergi
İthalat rejiminde yapılan bir diğer değişiklik ise kurutulmuş tatlı biberler için oldu.
0904.21.10.00.00 GTİP’li üründe gümrük vergisi, menşe ülkeye göre farklı oranlarda uygulanacak.
Avrupa Birliği, Birleşik Krallık ve birçok ülke grubunda vergi oranı yüzde 19,5'ten yüzde 41'e çıkarılırken, Güney Kore için yüzde 19,5, Malezya için yüzde 15,6 oranı uygulanacak. Bosna-Hersek, Kosova ve Venezuela’dan yapılacak ithalatta ise gümrük vergisi sıfır olacak.
Bazı makarna çeşitlerine yüzde 10 ilave vergi
11508 sayılı Kararla bazı makarna türleri İlave Gümrük Vergisi Kararı kapsamına alındı. Düzenleme; yumurtalı makarnaları, yumurtasız ve sebzeli makarnaları, kurutulmuş makarnaları, bazı noodle ve benzeri ürünleri kapsayacak. Belirlenen ülke ve ülke gruplarından yapılacak ithalatta yüzde 10 ilave gümrük vergisi uygulanacak.
Avrupa Birliği, Birleşik Krallık, Bosna-Hersek, EFTA ülkeleri, Güney Kore, Malezya, Kosova, İran ve Venezuela’dan yapılacak ithalat ise ilave vergiden muaf tutuldu.
Yeni düzenleme, özellikle tercihli ticaret anlaşması bulunmayan ülkelerden gelen ürünlere karşı yerli makarna sanayisinin korunmasını amaçlıyor. Ancak çok sayıda ülkenin ilave vergiden muaf olması nedeniyle kararın toplam ithalatı azaltmaktan ziyade, ithalatın menşe dağılımını değiştirmesi de mümkün görünüyor.
Şeker türevi girdilerde kullanım alanı daraltıldı
Kararla glikoz ve oligofruktoz gibi bazı şeker türevi girdilerin indirimli gümrük vergisinden yararlanabileceği nihai kullanım alanları da yeniden düzenlendi. Vergi avantajı özellikle belirli şekerleme ürünleri, tıbbi amaçlı gıdalar ve enteral beslenme ürünleri ile sınırlandırıldı.
Bazı glikoz türlerinin hemodiyaliz solüsyonu ve belirli sanayi ürünlerinin üretiminde kullanılması halinde uygulanan sıfır gümrük vergisi imkânı sürdürüldü.
İthalatçıya 30 günlük geçiş süresi
Yeni vergi getirilen veya mevcut mali yükümlülüğü artırılan ürünlerde ithalatçılar için geçiş süresi de tanındı.
Kararların yayımlanmasını izleyen 30 gün içinde gümrük beyannamesi tescil edilen ürünlerde, değişiklik öncesindeki vergi ve mali yükümlülükler uygulanacak. Her iki karar da 11 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi.
