"Trump'ın iç dünyası": Bana Nobel yoksa size de huzur yok!

Okuma Süresi: 4 Dakika
Doviz.com
19.01.2026 19:18

Küresel piyasalar bu sabah satış dalgasıyla sarsıldı. Davos'taki dünya liderleri güne, ABD Başkanı Trump'ın Norveç Başbakanı'na gönderdiği mektup haberiyle uyandı. Trump mektupta, Grönland'ı devralma konusundaki ısrarlı tehditlerinin sebeplerinden birinin kendisine Nobel Barış Ödülü verilmemesinin yattığını da açık etti.

Trump, Jonas Gahr Støre'ye ilettiği mesajda, “Ülkenizin bana Nobel Barış Ödülü vermemeye karar verdiğini düşünürsek … Artık sadece barışı düşünme yükümlülüğü hissetmiyorum ancak tabii yine de bu her zaman baskın olacaktır fakat şimdi Amerika Birleşik Devletleri için artık neyin iyi ve uygun olduğunu düşünebilirim,” ifadelerini kullandı. Mesajın devamında ise “Grönland üzerinde tam ve mutlak kontrolümüz olmadığı sürece Dünya güvende değildir,” dedi. 

Sosyal Medya Tehditleri ve Piyasa Tepkisi

Dün gece geç saatlerde sosyal medyadan yeni bir paylaşım yapan Trump, “NATO 20 yıldır Danimarka'ya, ‘Rus tehdidini Grönland'dan uzaklaştırmanız gerek’ diyor. Ne yazık ki Danimarka bu konuda hiçbir şey yapamadı. Artık zamanı geldi ve bu yapılacak!!!” dedi. ABD ile Avrupa arasında yeni bir ticaret savaşı ihtimalinden endişelenen yatırımcılar, dünya genelinde hisse senetlerinde satışa yöneldi.

S&P 500 vadeli işlemleri bu sabah %1,12 geriledi. Bu alışılmadık derecede sert bir düşüş olarak kayıtlara geçti. Son seans yatay kapanmıştı. (ABD piyasaları Martin Luther King Jr. Günü nedeniyle kapalı.)

STOXX Europe 600 erken işlemlerde %1,25 düştü, İngiltere'nin FTSE 100 endeksi öğle öncesinde %0,49 kayıp yaşadı.

Japonya'nın Nikkei 225 endeksi %0,65 gerilerken Çin CSI 300 yatay seyretti.

Hindistan NIFTY 50 endeksi %0,42 düştü. Bitcoin 93 bin dolar seviyesine indi. Önemli ulusal endeksler arasında sadece Güney Kore'nin KOSPI endeksi %1,32 yükselişle iyi bir gün geçirdi. Geleneksel güvenli liman altın, Comex sürekli sözleşmesinde 4.673,4 dolar ile yeni bir rekor kırdı.

Analistlerin Endişeleri ve Ekonomik Etkiler

Wall Street analistleri, Trump'ın Danimarka'yı Grönland'ı “geri vermeye” zorlaması ve uyulmaması durumunda İngiltere ile AB'ye artan gümrük tarifeleri uygulama tehdidinin küresel hisse senetleri için olumsuz olduğu görüşünde birleşiyor. Farklılık sadece durumun ne kadar kötüleşeceği tahminlerinde ortaya çıkıyor.

ING'den Carsten Brzeski ve Bert Colijn müşterilerine şu değerlendirmeyi yaptı: “Genel olarak, %25'lik ek tarifelerin Avrupa GSYH büyümesinden muhtemelen 0,2 puan sileceği yönündeki önceki tahminlerimizi ancak tekrarlayabiliriz fakat bu model tabanlı tahmin, tırmanan gerilimlerin bir sonucu olarak ortaya çıkan yeni belirsizliğin ve jeopolitik gerginliklerin tam etkisini yakalamakta kesinlikle yetersiz kalıyor.”

İkili, Beyaz Saray'dan henüz resmi bir iletişim gelmediğine, sadece Trump'ın sosyal medya duyurusunun bulunduğuna dikkat çekerek sürecin nasıl işleyeceğinin tam net olmadığını vurguladı. Ekonomistler, Trump'ın Avrupa'nın direncini hafife alıyor olabileceği uyarısında bulundu: “Avrupa, en azından başlangıçta, son tarife tehdidine ve ABD Başkanı'nın Grönland iddialarına karşı durmaya kararlı görünse de gerçek şu ki Avrupa, hem ekonomik hem de güvenlik açısından birçok yönden hala ABD'ye bağımlı. Bu muhtemelen AB'nin geçen yaz ABD ile Avrupa'ya fayda sağlamayan bir ticaret anlaşmasını kabul etmesinin arkasındaki temel nedenlerden biriydi. Yeni tarife tehdidinin ve Grönland'daki durumun, nihayetinde Avrupa birliğini ve Avrupa'nın jeopolitik bir güç olarak yükselişini tetikleyen dönüm noktası olup olmayacağını zaman gösterecek. Açık olan şu ki AB ve ABD arasında tam teşekküllü bir ticaret savaşı sadece kaybedenler yaratır.”

Avrupa'nın Direnci ve İç Siyaset Dengesi

UBS'ten Paul Donovan sabah notunda yeni tarifelerin Amerikalı tüketicileri vurabileceğini belirtti: “Tehdit edilen ABD tarifeleri İran ile ilgili olanlardan daha ciddi görünüyor … bunlar AB ve İngiltere'den gelen malların ABD tüketici fiyatlarının (yaklaşık altı ay içinde) %4 ila %10 artacağı anlamına geliyor. Bu durum ABD'deki satın alma gücü krizi söylemini güçlendirebilir.” Donovan sözlerini şöyle sürdürdü: “Politika belirsizliği ABD işletmeleri için yeniden canlandı. Bu durum yatırımları ve işe alımları kısıtladı, ancak firmalar uyum sağladıkça azalmış olabilir. Bu ölçekteki bir belirsizlik ABD kurumsal faaliyetlerini yeniden duraklatabilir.”

Trump'ın Grönland'ı fethetme arzusunu sürdürmek için yeterli iç siyasi sermayeye sahip olup olmadığı da tartışılan bir diğer konu. Deutsche Bank'tan Jim Reid ve ekibi bu sabah müşterilerine şu bilgiyi geçti: “Geçen hafta yapılan bir Reuters/Ipsos anketi, ABD vatandaşlarının sadece %17'sinin Grönland'ı edinme çabalarını desteklediğini, %47'sinin ise karşı olduğunu gösterdi.2 Askeri güç kullanmayı sadece %4 onayladı ve Cumhuriyetçi seçmenlerin sadece %8'i buna katıldı.”

REKLAMI KAPAT X