Almanya'da Meta'nın akıllı gözlüklerine yönelik mahremiyet tartışmaları yargıya taşındı. Dijital haklar savunucusu HateAid, cihazların gizli kayıt özelliğiyle yasaları çiğnediğini savunarak teknoloji devleri ve perakendeciler hakkında suç duyurusunda bulundu.
Almanya merkezli dijital haklar kuruluşu HateAid, Meta'nın akıllı gözlüklerinin gizlilik yasalarını ihlal ettiği iddiasıyla şirket ve ürünü satan kuruluşlar aleyhine hukuki süreç başlattı. Kuruluş tarafından Çarşamba günü yapılan açıklamada, Ray-Ban Meta Wayfarer modeli başta olmak üzere bu cihazların ülkenin dijital gizlilik mevzuatına aykırı olduğu savunuldu. Mahremiyet haklarının toplumsal düzlemde yüksek değer gördüğü Almanya'da, söz konusu suç duyurusu Frankfurt merkezli dijital suçları kovuşturma birimi ZIT'e iletildi.
Suç duyurusunun kapsamı ve hedefindeki şirketler
Şikâyet dilekçesinde Meta yönetimi, gözlük üreticisi EssilorLuxottica'nın Ray-Ban birimleri ve çeşitli perakende devleri hedef alındı. HateAid, kişilerin bilgisi dışında kayıt yapabilen iletişim cihazlarının satışını yasaklayan federal dijital veri koruma kanununa dayanarak hukuki işlem talep etti. Şikâyet edilen şirketler arasında Fielmann, Apollo-Optik, Mister Spex ve MediaMarkt gibi yaygın satış ağları bulunuyor.
| Suçlanan taraflar | Kurumsal roller |
|---|---|
| Meta Yönetimi | Teknoloji ve Yazılım Sağlayıcı |
| EssilorLuxottica (Ray-Ban) | Üretici Firma |
| Fielmann, Apollo-Optik, Mister Spex, MediaMarkt | Yetkili Perakendeciler |
Düzenleyici kurumların denetimi ve yasal çerçeve
Federal Ağ Ajansı (BNetzA), 2023 yılı sonunda yayımladığı bir bildiriyle gizli ses veya görüntü kaydı yapan bağlantılı cihazların yasak kapsamında olduğunu ilan etti. Ajans yetkilileri, akıllı gözlük pazarını yakından takip ettiklerini ancak şu aşamada resmi bir soruşturma açılmadığını belirtti. Yapılan resmi açıklamada, "Kayıt işlevinin optik sinyal gibi yollarla açıkça görünür olması koşuluyla akıllı gözlüklerin sahip olunması, ithal edilmesi veya satılması yasaklı değildir" ifadesi kullanıldı. Hamburg merkezli eyalet gizlilik koruma biriminin de Temmuz ayında benzer cihazların kullanımına karşı hukuki adımlar attığı kaydedildi.
Dijital şiddet riski ve güvenlik kaygıları
HateAid Genel Müdürü Josephine Ballon, cihazların yarattığı riskleri vurgularken "Akıllı gözlüklerden kaçacak yer yok. Her an kaydedilip internete ifşa edilme riskiyle karşı karşıya kalabilirsiniz" uyarısında bulundu. Görüntü tabanlı dijital şiddet vakalarında artış gözlemleyen kuruluş, bu tür ihlallerin çoğunlukla kadınları hedef aldığına dikkat çekti. Mister Spex tarafı şikâyetten henüz resmi olarak haberdar edilmediklerini ancak gizliliğe önem verdiklerini belirtirken, diğer şirketler ve adli birimler yorum taleplerini karşılıksız bıraktı.