Bakan Bolat: E-ticaret hacmi 4,5 trilyon liraya ulaştı

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye'de e-ticaret hacminin 2025 itibarıyla 4,5 trilyon lirayı geçtiğini ifade etti.

TürkMedya tarafından organize edilen E-Ticaret ve Perakende Zirvesi, Ticaret Bakanı Ömer Bolat'ın katılımıyla İstanbul Finans Merkezi'ndeki Halkbank Genel Müdürlüğü bünyesinde gerçekleştirildi. Bakan Bolat, yaptığı konuşmada dünya ekonomisinin salgın, savaşlar, enerji krizleri ve lojistik ağlarındaki kırılmalar gibi çok sayıda kritik sınavdan geçtiğini vurguladı.

Dünya ekonomisinin özellikle 2025 yılı başından itibaren ticaret savaşları ve gümrük vergilerindeki artışların tetiklediği korumacılık rüzgarının etkisi altında olumsuz bir dönem yaşadığını aktaran Bolat, "Bu yıl büyüme oranının dünya ekonomisinde yüzde 3'e gerileyeceği tahmin ediliyor. 2024-2025 yıllarında yüzde 3,4 ortalaması vardı. Dünya ticaretinde de geçen yıl yüzde 4,6'lık büyüme varken bu yıl için yüzde 1,6'lık büyüme tahmini var" dedi. Ekonomideki durgunluğun en fazla iç ticareti etkilediğini belirten Bakan, zirvenin ticaretin geleceği açısından önemli açıklamalara zemin hazırladığını ifade etti.

Dijitalleşme ve e-ticaretin milli gelirdeki artan payı

Dijitalleşmenin dev adımlarla ilerlediğini ve e-ticaret ile telekomünikasyon devrimlerinin Türkiye'ye hızlıca adapte olduğunu söyleyen Bolat, ülkede internet kullanımının 2026 itibarıyla yüzde 92,3 oranına ulaştığını paylaştı. İnternet üzerinden sipariş verme alışkanlığının yaygınlaştığına dikkat çeken Bolat, "İnternet üzerinden mal ve hizmet sipariş edenlerin oranı da 2026'da yüzde 60'a ulaşmış durumda." açıklamasını yaptı. Bakanlık olarak perakende ve e-ticaret düzenlemelerinde yetkili kuruluş olduklarını hatırlatan Bolat, sektördeki güncel verileri paylaştı.

E-ticaretin genel ticaret içindeki payının 2025'te yüzde 19,3'e yükseldiğini kaydeden Bolat, "Dünyada da benzer bir oran yükseldi. İşlem sayısı e-ticarette 2019'da 1 milyar 360 milyon işlem yapılmışken 2025'te yaklaşık 6 milyar e-ticaret işlemi yapıldı. E-ticaretin içinde perakende e-ticaretin işlem sayısı da 2019'da 380 milyon adet iken 2025'te yaklaşık 2 milyar adete yükseldi" ifadelerini kullandı. Türkiye genelinde 2025 sonu itibarıyla e-ticaret yapan işletme sayısının 634 bine ulaştığını, bunların büyük kısmının KOBİ niteliğinde olduğunu bildirdi.

E-ihracat destekleri ve esnafa yönelik finansal katkılar

Bakanlık düzenlemelerinin temel amacının rekabeti korumak ve tüketicinin refah kaybını önlemek olduğunu belirten Bolat, Avrupa Birliği'nin e-ithalat düzenlemesi kapsamında Gümrük Birliği sayesinde Türkiye'nin ek vergilerden muaf tutulduğunu dile getirdi. E-ihracatı desteklemek adına yoğun bir mesai harcadıklarını söyleyen Bolat, "İstanbul'da IGEXX'i ve Ankara'da e-ihracat zirvesini yapmamızın gayesi dünya pazarlarına e-ihracat rakamlarımızı artırmak. Burada dijital pazar yeri tanıtımı, sipariş karşılama hizmetleri ve pazar yeri komisyonları alanında önemli düzenlemeler getirdik. Bu yıl 134 firma bu desteklerden faydalanmış, 638 milyon lira Ticaret Bakanlığı'ndan e-ihracat konusunda destek almışlar. Şu anda 26 ülkeye yapılan e-ihracat bu destekler kapsamındadır. Amacımız bu rakamı ilk planda 35 ülkeye çıkarmaktır. E-ihracat konsorsiyum modelini getirdik. 15 firma bu konsorsiyum modeline katıldı." bilgisini verdi.

Ahilik Haftası vesilesiyle esnaf ve sanatkarlara yönelik desteklere de değinen Bolat, Halkbank'ın esnafın en büyük destekçisi olduğunu vurguladı. Son 24 yılda 853 milyar lira kredi kullandırıldığını aktaran Bolat, "Bunun 460 milyar lirası son 3 yılın rakamları. 2025 yılı pik yıldı. 257 bin kullandırımla 178 milyar lira yüzde 24 maliyetle kullandırıldı. Esnafımız işletme sermayesi, yatırım sermayesi, ihtiyaçları ya da ticari araba değişikliği için yararlandı. Bu yılın 8 ayında 137 bin kullandırım yapıldı, yaklaşık 123 milyar liralık bir fonlama yapıldı esnaflarımız için." şeklinde konuştu.

Yeni hal kanunu hazırlıkları ve denetim faaliyetleri

İç piyasada adil işleyişi sağlamak adına Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında çalışmalar yürüttüklerini belirten Bolat, tüketici hakem heyetlerinin 1 Haziran 2023 ile 31 Ağustos 2026 arasında 2 milyon 769 bin başvuruyu sonuçlandırarak 34 milyar liralık uyuşmazlığı karara bağladığını bildirdi. Hal Kanunu üzerindeki yeni çalışmanın tamamlandığını duyuran Bolat, "Bu konuda yeni çalışmamız zaten tamamlandı. AK Parti parlamento grup başkanlığımız nezdinde ilgili taraflarca kamu ve özel kuruluşlarla birlikte değerlendiriliyor. Önümüzdeki yasama döneminde daha önemli, yeni ve sebze, meyve ticaretindeki fiyat artışlarını daha da aşağıya çekmeye yarayacak hükümlerle bu kanunun çıkması için çalışıyoruz. 5957 sayılı 2012 yılında çıkarılan kanunun bir önemli maddesi Hal Kayıt Sisteminin getirilmesi. Bir diğeri de tüm perakendeciler için toptancı sebze, meyve halinden mal alma zorunluluğunu kaldırmasıydı. Böylece perakendeciler üreticilerden doğrudan alabilirlerdi." dedi.

Üretici birliklerinin ve kooperatifleşmenin yeni taslakta en önemli maddeler arasında yer aldığını ifade eden Bolat, ürün güvenliği denetimlerine dair verileri de paylaştı. 2011 yılında yüzde 32 olan güvensizlik oranının 2025'te yüzde 1'e gerilediğini vurgulayan Bolat, "Güvensiz ürün, haksız fiyat, fahiş fiyat, haksız ticaret gibi uygulamalar tespit edildiğinde burada 2 milyar 240 milyon liralık idari para cezası toplamda uygulandı ve bunlar aralıksız devam etmektedir." diyerek konuşmasını tamamladı.