SIPRI raporu: Avrupa'nın silah ithalatı yüzde 210 arttı

Avrupa'nın silah ithalatı son beş yılda rekor seviyeye ulaşarak kıtayı dünya genelinde savunma harcamalarının odağına taşıdı. Rusya-Ukrayna savaşı sonrası değişen güvenlik dinamikleri sebebiyle savunma yatırımlarını hızlandıran Avrupa ülkeleri, 1960'lı yıllardan beri ilk kez küresel silah ithalatında birinci sıraya yerleşti.

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI) tarafından yayımlanan küresel silah transferleri raporu, Avrupa'nın son beş yılda silah ithalatını yüzde 210 artırdığını ortaya koydu.

Küresel savunma pazarında yüzde 33'lük pay ile ilk sıraya yükselen kıta, savunma ihtiyaçlarını karşılamak adına bir kez daha Atlantik'in ötesine yöneldi.

2021-2025 döneminde ABD’nin toplam silah ihracatından en büyük payı yüzde 38 ile Avrupa alırken, Avrupa Birliği nezdindeki yerli üretim desteklerine rağmen devletler kritik sistemlerde Amerikan teknolojisine bağlı kalmaya devam etti.

Özellikle savaş uçakları ve uzun menzilli hava savunma sistemleri gibi yüksek teknoloji alanlarında ABD menşeli sistemler öncelikli tercih olmayı sürdürdü.

Küresel silah piyasasındaki pazar payları ve ihracatçılar

Romanya ve Polonya gibi ülkelerin ABD ile stratejik ortaklıklarını pekiştirmek amacıyla Amerikan sistemlerini seçtiği, Almanya’nın ise mevcut "Patriot" sistemleriyle lojistik uyum yakalamak adına bu yöne eğildiği belirtildi.

Avrupa'daki 29 NATO üyesinin silah ithalatı yüzde 143 artarken, bu alımların yüzde 58'i doğrudan ABD'den gerçekleştirildi. Küresel silah sevkiyatlarının yüzde 42’sini tek başına yürüten ABD, 99 ülkeye ihracat yaparak hakimiyetini korudu.

Rusya’nın ihracat hacminin yüzde 64 gibi rekor bir seviyede gerilemesi dikkat çekerken, Almanya küresel payını yüzde 5,7'ye çıkararak Çin’i geride bıraktı. Alman silah ihracatının yaklaşık yüzde 24’ü Ukrayna’ya askeri yardım olarak gönderildi.

Bölgesel gerilimlerin ithalat rakamlarına yansıması

Asya ve Okyanusya'nın silah ithalatı yüzde 20 azalırken, Çin'in silah ithalatı yerli üretimin artmasıyla yüzde 72 düştü. Orta Doğu ülkelerinin silah ithalatının yüzde 54'ü ABD tarafından karşılanıyor.

Dünya genelinde en çok silah ithal eden ülkeler listesinde Ukrayna zirvedeki yerini korurken; Hindistan, Suudi Arabistan, Katar ve Pakistan bu ülkeyi takip eden diğer aktörler olarak öne çıkıyor.

SIPRI uzmanları, 2021-2025 dönemindeki küresel silah ihracatının son dönemde yüzde 9,2 arttığını kaydediyor.

Uzmanların küresel silah akışına dair değerlendirmeleri

SIPRI Silah Transferleri Programı Direktörü Mathew George süreci şu sözlerle değerlendirdi:

"Asya, Okyanusya ve Orta Doğu'daki ülkeler gerilim ve çatışmalar nedeniyle büyük ölçekli silah ithalatını sürdürmeye devam etse de Avrupa ülkelerine yönelik silah akışındaki keskin artış, küresel silah transferlerini yaklaşık yüzde 10 yukarı çekti.

2022'den bu yana Ukrayna'ya yapılan teslimatlar en belirgin faktör olsa da diğer birçok Avrupa devleti de Rusya'dan algılanan, büyüyen tehdide karşı askeri kapasitelerini güçlendirmek amacıyla silah ithalatını önemli ölçüde artırmaya başladı."

İLGİLİ HABER Savunma ve havacılık yıla ihracat rekoruyla başladı Savunma ve havacılık sanayisi, yeni yılın ilk ayında 555,3 milyon dolarlık bir dış satım rakamına ulaşarak geçen senenin aynı dönemine kıyasla yüzde 44,2 oranında bir büyüme yakaladı.